Người kỳ công sưu tầm những con tem về Hồ Chí Minh
Ở cái tuổi thất thập cổ lai hy nhưng hàng ngày ông Vũ Văn Tỵ, nguyên Chánh văn phòng Tổng Công ty Bưu chính - Viễn thông Việt Nam (VNPT) nay là Tập đoàn VNPT vẫn cần mẫn với niềm đam mê của mình. Ông bảo, quỹ thời gian hàng ngày của ông hiện được chia làm ba: 30% cho hoạt động công tác hội (hiện ông làm Phó Chủ tịch thường trực Hội Tem Việt Nam), 30% dành cho sưu tập tem và 40% dành cho thể thao và gia đình.
![]() |
Ông Vũ Văn Tỵ giới thiệu bộ tem của mình. |
Say mê tem từ nhỏ, được tiếp xúc với tem từ sớm, nhưng phải đến cuối năm 1990, ông mới chính thức hòa mình vào thế giới của tem khi chính thức được điều về làm Giám đốc Công ty Tem. Và sự nghiệp gắn với tem của ông bắt đầu từ đây. Ông Tỵ nhớ lại: mặc dù thích tem từ nhỏ nhưng khái niệm về kinh doanh tem đối với ông còn rất đơn giản, khi về làm giám đốc Công ty Tem, mọi thứ đối với ông đều rất bỡ ngỡ, lạ về khái niệm, tên gọi… Và rồi, ông từng bước làm quen với nó để hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao và tự tin trong môi trường kinh doanh tem.
Tháng 05-1993, ông Tỵ được điều về làm Chánh văn phòng VNPT, từ đây, nhiều loại thư từ, công văn đều qua văn phòng nên khi có bì thư đẹp, ông đều lưu giữ làm kỷ niệm. Thời gian này ông đã tham gia vào Ban Chấp hành Hội tem Việt Nam khóa I.
Cho đến năm 1995, trong một lần đi thăm Hiệp hội Chơi tem toàn Trung Hoa, được tiếp cận với phong trào chơi tem nơi đây, ông mới hiểu rằng, kinh doanh là một mặt, chơi tem còn có ý nghĩa hơn nhiều và phải hiểu ý nghĩa của con tem thì mới có bộ sưu tập đẹp.
Rồi công việc chuyên môn lấy của ông quá nhiều thời gian. Đến năm 1998, khi tham gia vào triển lãm tem quốc gia và phát hành bộ tem chào mừng sự kiện 300 năm Sài Gòn - TP. Hồ Chí Minh với nhiều mẫu tem ấn tượng… Ông đã suy nghĩ phải làm một điều gì đó để gắn với sự kiện này và ý tưởng sưu tầm những con tem về tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc nhưng gắn với tấm bản đồ Việt Nam đã được thai nghén từ đó.
Ông tâm sự: ông đã có vài ba bộ sưu tập tem để đời như bộ "Tre Việt Nam", "Kiến trúc"… nhưng bộ sưu tập tem "Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc" có thể coi là tài sản lớn nhất trong gia tài tem của mình. Ông nhấn mạnh: Gia tài này đã tiêu tốn của ông rất nhiều “tinh thần” và “vật chất”. Hơn 5 năm vất vả sưu tầm, ông mới có những mẫu tem ban đầu đúng chủ đề. Vài năm sau nữa, bộ sưu tập tem "Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc" mới được coi là gần hoàn thiện. Hiện bộ sưu tập này của ông đã đạt đến gần 500 con tem. Một gia tài tem lớn nhưng điều đặc biệt nhất của bộ sưu tập này, ngoài phần thể hiện chính về Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc, trên mỗi con tem, mỗi bì thư là các ấn phẩm bưu chính đều có hình ảnh bản đồ Việt Nam
Nét độc đáo tiếp theo của bộ sưu tập tem là tác giả đã trích dẫn chính những câu nói nổi tiếng của Người để làm lời thuyết minh cho bộ tem. Điều này đã dẫn dắt người xem như đi vào một cuốn truyện có cốt truyện rất đa dạng từ những địa danh lịch sử như Trường Sa, Hoàng Sa, những chiến công, từ những mốc lịch sử của dân tộc như nước mất chủ quyền, người dân nô lệ…; Tìm đường cứu nước, tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc; Nhân dân miền Nam đấu tranh, Thống nhất đất nước; Xây dựng đất nước theo định hướng XHCN; Thực hiện mục tiêu Dân giàu - Nước mạnh - Xã hội Công bằng Dân chủ Văn Minh… Tất cả đều được minh họa bằng những con tem quý như: Hoàng Sa và Trường Sa trong các bản đồ cổ; Nam bộ - Thành đồng Tổ quốc; Hà Nội - Huế - Sài Gòn kết nghĩa; Nhân dân miền Nam anh hùng nhất định thắng; Những con tem của nhân dân Cuba và các nước XHCN ủng hộ nhân dân miền Nam Việt Nam… Đặc biệt, bộ sưu tập tem có rất nhiều con tem về sự kiện Giải phóng hoàn toàn miền Nam, Việt Nam mà đỉnh cao là chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử như con tem của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa về Hiệp định Paris về Việt Nam (ngày 27-01-1973); con tem "Thống nhất" giá 4 xu của Bưu chính Việt Nam… Từng con tem như lật lại từng sự kiện, dẫn dắt người xem đi vào một cuốn truyện có phần mở đầu, thân và kết. Và bao trùm lên tất cả là tư tưởng lớn của Bác Hồ trên con đường đi tìm đường cứu nước, độc lập dân tộc…
Ông Tỵ tâm sự: điều khó khăn nhất khi thực hiện bộ sưu tập tem này là lượng phát hành tem về chủ đề Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc nhưng có kèm hình bản đồ Việt Nam không nhiều, chính vì vậy, ông phải mua nhiều tem của các nước, đặc biệt là tem của các nước bạn trong chiến tranh. Để phong phú thêm cho bộ sưu tập, ông đã phải tìm tòi thêm các loại phong bì thực gửi, phong bì ngày phát hành đầu tiên, bưu ảnh… Nhiều bì thư, ông phải bỏ ra tiền triệu để mua. Tuy nhiên, cũng có vật phẩm có nhiều tiền hiện ông cũng không mua được vì người có vật phẩm đó không bán. Và hiện giờ, ông vẫn tiếp tục cuộc tìm kiếm những con tem quý hiếm để bổ sung làm phong phú, đa dạng thêm cho bộ sưu tập.
Ông Tỵ thổ lộ: một nguyên tắc cơ bản trong việc sưu tầm tem là phải lấy tem thay lời. Tuy nhiên, trong bộ sưu tập này, đôi chỗ ông vẫn phải lấy lời thay cho tem. Vì thế ước muốn duy nhất của ông là khắc phục được nhược điểm này.
Gần 5 năm xây dựng và phát triển, bộ sưu tập tem "Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc" đã được đem trưng bày, giới thiệu trong Triển lãm tem tại TP. Hồ Chí Minh nhân dịp kỷ niệm 119 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19-05-1890 - 19-05-2009), 50 năm Ngày mở đường Hồ Chí Minh - Ngày truyền thống Bộ đội Trường Sơn (19-05-1959 - 19-05-2009), 20 năm thành lập Hội Tem TP. Hồ Chí Minh (1989 - 2009); lễ phát hành đặc biệt bộ tem "Kỷ niệm 80 năm thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (03-02-1930 - 03-02-2010)" tại Hà Nội được giới chơi tem và bạn tem gần xa khen ngợi.
Đông Triều