Lương chịu thuế 9 triệu đồng/tháng là cao hay chỉ đủ sống?

Phiên họp thứ 11 của Ủy ban thường vụ Quốc hội khóa 13.

Dự án Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) dự kiến được Ủy ban Thường vụ (TVQH) Quốc hội đưa ra thảo luận tại phiên họp thứ 11, Quốc hội khóa 13. Theo tờ trình dự án Luật Thuế TNCN của Chính phủ, mức khởi điểm nộp thuế được nâng lên 9 triệu đồng/tháng, giảm trừ cho người phụ thuộc nâng từ 1,6 triệu lên 3,6 triệu đồng/tháng. Đồng thời, dự án Luật bổ sung quy định khi giá cả thị trường biến động trên 20% thì Chính phủ trình Ủy ban TVQH điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh cho phù hợp.

Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính ngân sách Phùng Quốc Hiển cho rằng: "So sánh với mức lương tối thiểu hiện nay là 1.050.000 đồng/tháng, tuy nhiên mức lương 1triệu đồng/tháng là không thể sống nổi, theo tôi 7 triệu là mức tương đối."

Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính ngân sách Phùng Quốc Hiển cho biết, hiện nay cả nước có 51 triệu người có thu nhập, trong đó có hơn 12 triệu người phải kê khai nhưng số phải nộp thuế thu nhập cá nhân chỉ có 3,8 triệu. Do vậy số người chịu thuế thu nhập cá nhân chỉ chiếm 10% trong số người có thu nhập. Có nhiều ý kiến so sánh với mức thu nhập của Mỹ, Trung Quốc thì Việt Nam không còn ai nộp thuế.

Cũng theo Chủ nhiệm Ủy ban tài chính ngân sách Phùng Quốc Hiển, thuế giảm trừ gia cảnh không có nghĩa là đảm bảo đời sống cho con người mà là mức hỗ trợ một phần cho người nộp thuế với 2,8 triệu đồng/tháng. Ông Hiển đồng tình với việc nâng mức giảm trừ gia cảnh từ 1,6 lên 2,8 triệu.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng cho rằng, mỗi công dân đều phải có nghĩa vụ nộp thuế, có quyền đòi hỏi tiền nộp thuế, tuy nhiên chỉ có người có thu nhập cao mới phải nộp thuế và có mức thuế giảm trừ gia cảnh để nuôi những người thân. Trong hoàn cảnh nước ta thì mức lương bao nhiêu sẽ phải nộp thuế, mức lương 9 triệu đồng/tháng có phải là thu nhập cao không hay chỉ đủ sống, điều này phải được bàn bạc, phân tích kỹ.

Quan tâm đến vấn đề thu nhập lương của người dân hiện nay, Chủ nhiệm Ủy ban các vấn đề xã hội Trương Thị Mai cho rằng, thống nhất quan điểm về vấn đề trách nhiệm của công dân, phải thực hiện nghĩa vụ đóng thuế cho nhà nước. Tuy nhiên, về thuế thu nhập cá nhân thì những người có thu nhập cao mới phải đóng thuế nhưng cũng phải bàn kỹ về thu nhập ở mức nào mới đóng thuế, mức thu nhập nào gọi là thu nhập cá nhân mà không phải thu nhập cao.

Bà Mai đề nghị cần tính toán tương quan nhiều vấn đề: Từ 2007 đến nay, nền kinh tế liên tục gặp khó khăn (chỉ năm 2012 lạm phát giảm dưới 1 con số), thu nhập thực tế người dân giảm sút, mức lương cũng hoàn toàn giảm sút trên thực tế lạm phát. Lương có tăng nhưng cũng không đủ sức bù đắp lạm phát. “Hiện nay, chúng ta chưa công bố được mức sống tối thiểu một tháng là bao nhiêu tiền thì mới đủ sống. Theo tôi tiền lương tối thiểu chính là mức sống tối thiểu của mỗi người lao động”, bà Mai nói.

Bà Mai đặt câu hỏi, hiện nay mức lương ở Việt Nam như thế nào gọi là cao? Tính toán toàn bộ nhu cầu thiết yếu, ăn mặc, ở đi lại, còn gì nữa? giá dịch vụ công bắt đầu sẽ tăng, học phí, viện phí cũng tăng. Hiện nay, nhiều nước cũng học tập Việt Nam là cha mẹ ở với con cái, con cái phải nuôi, phụng dưỡng bố mẹ già thì đương nhiên sẽ được giảm trừ gia cảnh..

Đồng tình với ý kiến trên, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Nguyễn Văn Hiện cho rằng, người lao động có thu nhập đảm bảo ổn định được cuộc sống về ăn ở, gia đình thì lúc đó phải nộp thuế. Về đối tượng được giảm trừ gia cảnh ông Hiện đề nghị, phải bổ sung những người phải nuôi dưỡng bố mẹ, con cái thì được tính giảm trừ gia cảnh.

Đồng quan điểm trên, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, giáo dục thanh niên thiếu niên và nhi đồng Đào Trọng Thi cho rằng, cần phải điều chỉnh mức thuế giảm trừ gia cảnh. "Tôi đồng ý với ý kiến về mức lương phải chịu thuế là 9 triệu đồng/tháng, bởi hiện nay hệ số lương đã lên đến hơn 10,0 và nhân với mức lương tối thiểu 1.050.000 đồng/tháng là phù hợp" ông Thi nói.

Cùng với việc tăng mức giảm trừ gia cảnh, Chính phủ đề xuất bổ sung quy định “mở” quyền chủ động điều chỉnh nếu giá cả thị trường biến động trên 20%. Bộ Tài chính cho rằng, mức giảm trừ gia cảnh này cũng tương đương khoảng 2,5 lần GDP dự tính tại thời điểm Luật sửa đổi, bổ sung có hiệu lực.

Bộ dự kiến với mức điều chỉnh giảm trừ gia cảnh này, mức điều tiết thuế được giảm ở tất cả các bậc và dự kiến Luật có hiệu lực từ 01/7/2013 thì dự kiến số giảm thu ngân sách 6 tháng cuối năm 2013 khoảng 5.200 tỷ đồng và giảm thu ngân sách năm 2014 khoảng 13.350 tỷ đồng.

Xuân Hải