Hội An phản ứng cách thuỷ điện xả lũ

Lũ lớn bất thường

Đến chiều 9/11, lũ hầu như đã rút khỏi Hội An (Quảng Nam). Hiện TP nhỏ với khu đô thị cổ là di sản văn hoá thế giới này chỉ còn ngập cục bộ ở một số nơi như khu vực quảng trường sông Hoài và các tuyến phố cổ ven sông, một số điểm dân cư thấp trũng ở các phường Cẩm Phô, Cẩm Kim.. Tuy nhiên nỗi bức xúc của cán bộ và nhân dân Hội An về đợt ngập lũ vừa qua thì vẫn chưa nguôi.

Lũ lớn bất thường đe doạ di sản văn hoá thế giới khu đô thị cổ Hội An - Ảnh: HC

Nhiều người dân ở các phường Cẩm Kim, Cẩm Châu cho hay, khoảng 20h đêm 7/11, nước lũ bất ngờ đổ về, chỉ gần 30 phút đã hầu như nhấn chìm khu phố cổ. Không kịp trở tay, nhiều gia đình kéo nhau chạy lên gác, bỏ mặc hàng quán đèn lồng, tơ lụa, đồ lưu niệm… cho dòng lũ dữ. Nhiều người sống trong những căn nhà cổ vốn rất thấp, không có gác nên khi lũ tràn về quá nhanh thì chỉ còn biết khoá cửa, vứt bỏ đồ đạc, tài sản để chạy thoát thân. Cả phổ cổ dậy lên tiếng kêu la thất thanh giữa màn đêm đen kịt, mưa gió tứ bề.

Nhìn những chiếc đèn lồng bị gió hất tung lên rồi vùi vào dòng lũ, nhiều người đã không khỏi nghĩ đến viễn cảnh tệ hại nhất cho khu phố cổ. Ông Võ Phước, Phó Văn phòng UBND TP Hội An lo lắng cho số phận của hàng trăm ngôi nhà vài trăm tuổi vốn đã xuống cấp nặng nề, đang phải tìm mọi cách để chống chọi thì nay gặp cơn lũ dữ này thì lại càng phải đối mặt với nguy cơ sập đổ. Chưa nói đâu xa, trong sáng 8/11, nhiều công ty du lịch đã phải huỷ tour đến khu phố cổ Hội An do hơn hai phần ba khu vực này đã bị ngập lũ, không đảm bảo an toàn cho du khách!

Lũ tràn về quá nhanh khiến nhiều người dân Hội An không kịp trở tay - Ảnh: HC

Ông Phạm Trí, Chủ tịch Uỷ ban MTTQ VN phường Cẩm Phô cho biết, tại Hội An, nước lũ có thời điểm đã đạt đến gần 3m, cao hơn mức báo động 3 là 1m và chỉ còn 3cm nữa là bằng đỉnh lũ lịch sử năm 1999. Chính quyền TP đã cấp bách triển khai di dời người dân vùng ngập sâu trong lũ với phương châm “ưu tiên cứu người là trên hết, hạn chế đến mức thấp nhất thiệt hại”. Nhưng do lũ lớn bất ngờ đã gây tâm lý hoang mang cho các hộ dân vùng thấp trũng, làm đảo lộn cuộc sống của người dân địa phương.

Lấy cái gì của tự nhiên phải trả cái đó!

Theo lãnh đạo UBND TP Hội An, chuyện lũ lụt ở một địa phương nằm phía hạ lưu sông Thu Bồn như Hội An là “chuyện thường… năm”, song lũ lụt lớn bất thường như vừa qua thì chỉ mới chỉ xảy ra vài năm gần đây khi các công trình thuỷ điện ở thượng lưu sông Thu Bồn – Vu Gia đi vào hoạt động. Trong trận lũ đêm 7/11 và ngày 8/11, do mưa lớn kéo dài nhiều ngày cộng với việc xả lũ của các nhà máy thuỷ điện này đã khiến nước sông Thu Bồn lên nhanh, gây ngập lụt nghiêm trọng tại vùng hạ lưu. Điển hình là hồ thuỷ điện Sông Tranh, từ 10h đến 16h ngày 7/11 đã xả tràn khẩn cấp với lưu lượng lên đến trên 3.000m³/s!

Lực lượng chức năng Hội An khẩn cấp di dời người dân ra khỏi vùng ngập lũ sâu - Ảnh: HC

Ông Nguyễn Văn Dũng, Phó Chủ tịch UBND TP Hội An cho hay, năm nay, việc xả lũ của các nhà máy thuỷ điện Sông Tranh, A Vương đã được báo trước nhưng thời gian quá ngắn khiến các địa phương vùng hạ du không thể trở tay kịp. “Các hồ thuỷ điện chỉ thông tin cho vùng hạ du trước 2 tiếng đồng hồ rồi tiến hành xả lũ thì chưa thể đủ cho Ban chỉ huy Phòng chống lụt bão dự đoán tình hình để chỉ đạo ứng phó với vừa lũ thiên nhiên, vừa lũ do các nhà máy thuỷ điện xả ra. Cần phải có quy định kéo dài thời gian hơn, chẳng hạn phải thông báo trước 5 – 7 tiếng đồng hồ thì người dân vùng hạ du mới có thể đủ thời gian vật chất để phòng tránh, không bị bất ngờ bởi tình trạng “lũ chồng lên lũ”!” – ông Nguyễn Văn Dũng nói.

Theo ông Nguyễn Sự, Bí thư Thị uỷ Hội An, việc ngăn dòng làm thuỷ điện là điều cần thiết đối với sự phát triển chung của đất nước cũng như tỉnh Quảng Nam. Nhưng nếu không quy hoạch một cách đầy đủ, có chọn lựa và điều hành, vận hành một cách khoa học, hợp lý thì chắc chắn sẽ gây ra những hậu quả rất lớn. Ông nhấn mạnh: “Chúng ta lấy cái gì của tự nhiên thì phải trả cái đó, thậm chí trả nặng hơn. Nếu chúng ta không biết cách “lấy”, dứt khoát trong việc “trả” của chúng ta thì cái di hại của nó không chỉ đối với bây giờ mà còn nhiều thế hệ sau nữa!”.

HẢI CHÂU