Gây lãng phí, người đứng đầu cơ quan sẽ bị xử lý

Sáng nay 5/6, Quốc hội đã nghe Ủy viên Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban tài chính, ngân sách của Quốc hội Phùng Quốc Hiển trình bày Báo cáo thẩm tra dự án Luật thực hành tiết kiệm, chống lãng phí (sửa đổi).

Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính ngân sách của Quốc hội Phùng Quốc Hiển.

Dự án Luật thực hành tiết kiệm, chống lãng phí (sửa đổi) gồm 5 chương, 76 điều.

Theo cơ quan thẩm tra, qua 7 năm thực hiện, công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí (THTK,CLP) đã chuyển biến tích cực trên nhiều phương diện, góp phần nâng cao ý thức, trách nhiệm của mọi tổ chức, cá nhân trong thực hiện chủ trương này. Tuy nhiên, để khắc phục hạn chế của Luật hiện hành, đáp ứng yêu cầu thực tiễn và thể chế hóa kịp thời chủ trương của Đảng đối với công tác THTK, CLP, Ủy ban Tài chính ngân sách tán thành với đề nghị của Chính phủ về sự cần thiết sửa đổi Luật THTK, CLP.

Uỷ ban Tài chính ngân sách nhận thấy nội dung quy định về các cơ chế công khai, minh bạch, giám sát, phát hiện, thanh tra, kiểm tra, kiểm toán trong THTK, CLP của dự thảo luật chưa tương xứng để có thể bảo đảm hình thành một cơ chế đấu tranh chống các hành vi gây lãng phí một cách hiệu lực, hiệu quả như yêu cầu đặt ra. Vì vậy, để bảo đảm hiệu lực, hiệu quả thực tế, Dự thảo luật cần bổ sung các quy định chi tiết và rõ ràng hơn về: Cơ chế công khai, minh bạch việc quản lý sử dụng tài sản, tiền vốn, tài nguyên trong hoạt động sản xuất kinh doanh; Cơ chế phát hiện, phản ánh, tố giác hành vi lãng phí; hình thức thông tin cụ thể cho cơ quan, tổ chức tiếp nhận thông tin, cơ quan có thẩm quyền xử lý; Trách nhiệm người đứng đầu trong tiếp nhận, xử lý thông tin lãng phí; Bổ sung quy định cụ thể hơn về kiểm tra, thanh tra, kiểm toán, bao gồm cả kiểm toán nội bộ về THTK, CLP, theo đó, các hoạt động này phải được tăng cường hơn so với hiện nay, bảo đảm tính định kỳ, bao quát các lĩnh vực thường xảy ra lãng phí.

Ủy ban tài chính ngân sách cho rằng, hiện còn có một số ý kiến đề nghị bổ sung "trách nhiệm trong việc ban hành chính sách, quyết định đầu tư gây lãng phí thì phải bồi thường". Song cũng có ý kiến cho rằng, việc hoạch định chính sách thì không thể quy định được trách nhiệm bồi thường; mặt khác, theo quy định của Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật thì việc xử lý trách nhiệm chưa rõ ràng, cụ thể.

Về xử lý trách nhiệm đối với hành vi vi phạm quy định của pháp luật, một số ý kiến cho rằng, việc quy định về xử lý trách nhiệm đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm quy định của pháp luật về THTK, CLP chưa hợp lý. Vì vậy, đề nghị chỉnh sửa theo hướng mọi tổ chức, cá nhân khi có hành vi vi phạm là thuộc đối tượng phải xử lý trách nhiệm.

Liên quan về việc xử lý trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức, một số ý kiến cho rằng, lãng phí biểu hiện phổ biến hiện nay là đưa ra các quyết định gây lãng phí, như quyết định đầu tư thiếu trọng tâm, trọng điểm, chưa dựa trên các yếu tố bảo đảm tính kinh tế, xã hội, chưa căn cứ vào khả năng thu xếp vốn... Từ đó dẫn đến nhiều công trình đầu tư lãng phí, hiệu quả thấp, nhiều dự án chậm tiến độ vì thiếu vốn; vốn đầu tư bị chôn vào các công trình kém hiệu quả hoặc chậm đưa vào khai thác. Do vậy, trong Luật này cần quy định cụ thể trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức quyết định gây lãng phí; đồng thời, có chế tài xử lý nghiêm minh trong trường hợp vi phạm.

Ngoài ra, có ý kiến đề nghị, cần quy định bao quát hơn về trách nhiệm của người đứng đầu trong việc định kỳ đánh giá kết quả THTK, CLP ở đơn vị mình quản lý.