Tục mua muối đầu năm: Mong một năm mới no đủ, mặn mà và ấm áp

Với ước nguyện mua muối đầu năm để gia đình gặp nhiều điều may mắn, gia đạo hiếu thuận, ấm áp nên vào ngày đầu tiên của năm mới, nhiều người đã  mua muối về nhà để lấy may mắn, ấm no, hạnh phúc cho cả năm.

Năm nào cũng vậy, mới rạng sáng ngày Mùng 1 Tết, tiếng rao bán muối đã len lỏi khắp mọi ngả đường, ngõ xóm. Khắp các con phố cũ, đường làng ở Hà Nội, người bán muối đóng thành những gói nhỏ bên trong một chiếc túi màu đỏ, kèm theo một bao diêm để lấy may. Người đi lễ hay hái lộc đầu xuân có thể mua được những túi muối nhỏ xinh kèm theo lời chúc may mắn ngay tại cổng chùa.

Chị Phương Hoa (ở huyện Hoài Đức, Hà Nội) đã có thâm niên gần chục năm đi bán muối vào sáng Mùng 1 Tết. Khi mọi người đang chìm trong giấc ngủ thì từ 4 giờ sáng, chị đã rong ruổi lên đường đi bán muối. Trên chiếc xe đạp cũ kỹ, chị len lỏi vào từng ngõ phố và cảm nhận xuân về ngay trên phố.

Muối dành cho những khách hàng đầu năm, chị Phương Hoa thường đong vào một bát đầy, có ngọn chứ không đong vơi hay gạt ngang miệng bởi theo quan niệm xưa: bát muối có ngọn mới mang lại sự trọn vẹn, giúp cả năm may mắn, no đủ. Bán muối ngày Tết với chị Phương Hoa cũng có nhiều niềm vui vì ai cũng hoan hỉ, không mặc cả như ngày thường, đôi khi còn được khách hàng mừng tuổi.

Người dân mua muối sáng mùng 1 Tết.

Chị Phương Hoa cho biết: “Ngày bình thường tôi bán 8.000 đồng/kg, nhưng Mùng một Tết, mỗi bát muối giá 20.000 đồng, nhiều người mua thì đến 8-9 giờ sáng là hết hàng. Đêm Giao thừa tôi cũng tranh thủ đi bán. Hầu hết mọi người đều muối lấy may cho cả năm và không ai kỳ kèo mặc cả bao giờ, thậm chí tiền thừa họ cũng không lấy lại”.

Tập tục mua muối đầu năm không biết có từ bao giờ, nhưng ngay từ khi còn nhỏ, chị Nguyễn Thúy Ngần (ở quận Hoàng Mai, Hà Nội) đã thấy cha mẹ mình thường mua muối vào sáng mùng 1 Tết. Từ chiều 30 Tết, người dân trong làng đã đem những cái âu đựng muối ra cọ rửa sạch sẽ rồi hong khô, chờ đến sáng mùng 1 Tết lên chùa cầu may và không quên mua một bát muối đầy. Đến bây giờ, gia đình chị Ngần vẫn giữ truyền thống mua muối đầu năm và nhắc nhở con cháu về tập tục tốt đẹp đầy ý nghĩa ấy với mong muốn giữ được sự ấm áp của gia đình, tình cảm ngày một đậm đà, gắn kết hơn.

Chị Ngần chia sẻ: “Năm nào chúng tôi sau khi lễ chùa xong, ra khỏi cổng chùa thì thường mua muối và đi kèm đó là bao diêm. Với quan niệm của cha ông ta để lại “Đầu năm mua muối” thì mình cũng tin tưởng vào cái tâm linh cũng như mong muốn một năm may mắn. Sự may mắn đó sẽ đem lại cho gia đình cũng như cho tất cả mọi người. Nếu như chúng ta cũng có những cái tâm nguyện giữ gìn truyền thống của người Việt thì  cuộc sống gia đình sẽ đậm đà hơn và mặn mà hơn, vợ chồng con cái đầm ấm và hạnh phúc”.

 

Theo quan niệm của người xưa, muối bán trong ngày đầu năm mới là “muối lộc”. Sau khi mang muối về nhà, người ta có thể chia ra thành từng gói nhỏ, cho vào túi nilon hay túi vải, phong bao lì xì... vừa cho đẹp mắt mà lại tiện cất giữ. Người làm kinh doanh buôn bán có thể đặt túi muối ở quầy hàng để cầu may mắn về tài lộc, đi du lịch xa cũng đặt túi muối trong vali để lộ trình được bình an.

Chị Nguyễn Thúy Phượng (ở quận Thanh Xuân, Hà Nội) cho biết: “Trong truyền thống của người Việt Nam, muối là gia vị không thể thiếu của người dân. Nó thể hiện cho một cuộc sống no đủ, mọi người trong gia đình thì yêu thương, ấm áp, gắn kết với nhau. Ví dụ trong đồ ăn mà thiếu đi vị mặn của muối thì không thể làm nên vị ngon của món ăn. Là phong tục đầu năm, mỗi năm qua Giao thừa, đi lễ chùa thì ai cũng sẽ mua cho mình một chút muối và diêm, 2 thứ mang lại may mắn, cầu cho một năm mới an lành, thịnh vượng, mọi người trong gia đình được hạnh phúc, yêu thương”.

Theo các nhà nghiên cứu văn hóa dân gian, thành ngữ “Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi” có nghĩa là: người dân mua muối đầu năm mong một năm no đủ, ấm áp; “cuối năm mua vôi” là để làm mới căn nhà, tường cổng cho sạch sẽ, trắng tinh tươm, chuẩn bị đón năm mới.

Người dân hy vọng dùng vôi quét nhà để xóa đi những điều không hay trong năm cũ, thể hiện một sự khởi đầu lại để sửa chữa những gì chưa thật trọn vẹn trong năm đã qua. Ý nghĩa của việc “mua muối đầu năm” cũng là để cha mẹ nhắc nhở con cái “ăn dè”, tiết kiệm để dành tiền “cuối năm mua vôi” xây nhà.

Ông Trần Đức Nguyên, Phó Trưởng khoa Di sản văn hóa (Đại học Văn hóa) giải thích: “Đây là phong tục của người dân đồng bằng Bắc Bộ, là cái nôi của người Việt, sau đó thì mới lan tỏa. Trong những năm gần đây, tôi thấy phong tục này được nhiều người dân có ý thức khôi phục lại. Theo tôi thì chúng ta rất cần gìn giữ và bảo tồn, bởi đây không chỉ mang ý nghĩa vật chất mà còn có ý nghĩa tinh thần rất lớn. Nếu người ta có tinh thần, có nền tảng vững chắc thì trong năm đó người ta sẽ có sự phát triển tốt hơn, trong công việc sẽ đưa lại nhiều sự thuận lợi hơn”.

Ngoài quan niệm muối mang lại vị mặn mà, đậm đà, người Việt nói riêng và người phương Đông nói chung còn có quan niệm muối nằm trong danh mục nhóm thực phẩm quan trọng nhất, thiết yếu nhất giúp nuôi sống con người. Mặc dù muối có thể dễ dàng ở đâu cũng được và mua với số lượng bao nhiêu tùy ý, nhưng tục mua muối đầu năm vẫn tồn tại đầy ý nghĩa nhân văn, được lưu truyền đến mãi sau này.

Theo vov.vn

Chủ đề :

tết

 
List comment
 
 
Vinamilk tặng sữa và quà cho trẻ em đang cách ly
icon

Từ ngày 30/5 - 1/6/2021, công ty cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk) đã gửi tặng 3.000 phần quà và sữa đến các em nhỏ đang cách ly tập trung tại 7 tỉnh, thành là các điểm nóng về dịch nhân dịp Ngày quốc tế thiếu nhi năm nay.

 
 
Nutifood và Ông Bầu tặng sản phẩm dinh dưỡng cho ngành y tế TP.HCM
icon

Nhằm tiếp sức cho CBNV ngành y tế TP.HCM tham gia chống dịch, ngày 02/6, công ty cổ phần Thực phẩm Dinh dưỡng Nutifood cùng Quỹ Phát triển Tài năng Việt Ông Bầu trao tặng hàng ngàn sản phẩm dinh dưỡng với tổng trị giá 1,3 tỷ đồng.

 
 
Vinamilk khởi động hành trình “Gieo hạt” cùng cặp lá yêu thương năm thứ 4
icon

Nhằm mong muốn tiếp sức cho các em nhỏ có hoàn cảnh khó khăn được đến trường, chương trình Cặp lá yêu thương cùng “đại lá lành” Vinamilk đã khởi động hành trình năm thứ 4 bằng chuyến đi đến với những chiếc lá chưa lành tại Ninh Bình.

 
 
Đề nghị xem xét công nhận nam sinh quên mình cứu 3 người bị nước cuốn là liệt sĩ
icon

Sau khi cứu 3 nữ sinh gặp nạn trong lúc tắm biển ở huyện Phú Vang (Thừa Thiên Huế), sinh viên Nguyễn Văn Nhã (SN 1998, quê ở Nghệ An) bị sóng cuốn ra xa, tử vong thương tâm.

 
 
Quỹ sữa Vươn cao Việt Nam 2021 của Vinamilk sẽ có thêm 31.000 ly sữa từ sự tham gia của cộng đồng
icon

Sau gần 3 tuần phát động, chiến dịch 'Triệu ly sữa yêu thương, triệu nụ cười hạnh phúc' đã khép lại với hàng ngàn bài chia sẻ và gần 31.000 ly sữa được cộng đồng mạng góp tặng đến các em nhỏ có hoàn cảnh khó khăn trên cả nước.

 
 
10.000 ngày sống chui lủi của cựu quân nhân mang án giết người
icon

Sau khi gây án, Luận bỏ trốn khỏi hiện trường. Vốn dĩ là một cựu quân nhân, Luận vẫn không thể ngờ rằng gần 30 năm sau khi đã gần như trở thành một “con người khác” nhưng hắn vẫn phải trả giá về hành vi của mình.

 
Hà Nội: Đóng cửa quán, cà phê, trà đá đường phố từ 5h chiều nay 3/5
icon

Từ 17h ngày hôm nay 3/5, Hà Nội sẽ tạm dừng hoạt động đối với các quán ăn, uống đường phố, trà đá vỉa hè, cà phê vỉa hè để phòng chống dịch COVID-19.

 
CSGT đi mua xăng, oằn mình đẩy xe ô tô qua trạm thu phí trên cao tốc
icon

Thấy chiếc xe ô tô gặp sự cố chết máy không thể di chuyển được trên cao tốc Hà Nội - Hải Phòng, các chiến sĩ CSGT đang làm nhiệm vụ gần đó, khẩn trương trợ giúp và oằn mình đẩy qua trạm thu phí.

 
Nam sinh quên mình cứu 3 bạn nữ bị sóng cuốn có anh trai từng bị đuối nước
icon

Thấy 3 nữ sinh viên kêu cứu, Nguyễn Văn Nhã (sinh viên Trường Đại học Khoa học Huế) đã dũng cảm bơi ra cứu được cả 3 người. Tuy nhiên, sau đó do đuối sức nên em bị sóng cuốn trôi ra xa, tử vong thương tâm.

 
Nhà trẻ đặc biệt của những em bé sinh ra trong trại giam
icon

Trại giam Quyết Tiến (Tuyên Quang) chăm sóc nuôi dưỡng 5 đứa trẻ là con của các nữ phạm nhân đang thụ án tại đây.