Chủ tịch Quốc hội: “Ăn hết lấy gì mà dự trữ?”

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng nêu khi Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về các báo cáo kinh tế xã hội (KTXH) sáng 9/10.

Bộ trưởng KH&ĐT, Tài chính báo cáo TVQH về tình hình kinh tế xã hội. (Ảnh ND)

Theo Bộ trưởng KH&ĐT Bùi Quang Vinh, KTXH 9 tháng đầu năm 2014 có chuyển biến tích cực trên hầu hết các ngành, lĩnh vực. Tăng trưởng kinh tế 9 tháng đầu năm đạt 5,62%. Tuy nhiên, trong quá trình phục hồi nền kinh tế, hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp vẫn còn nhiều khó khăn. Tổng cầu còn yếu, tăng trưởng tín dụng đạt thấp, xử lý nợ xấu chậm, hiệu quả chưa cao...

Trong tổng số 14 chỉ tiêu Quốc hội đề ra dự báo có 13 chỉ tiêu đạt xấp xỉ, đạt và vượt kế hoạch, chiếm 93% tổng số chỉ tiêu kế hoạch, 1 chỉ tiêu không đạt kế hoạch là tỷ lệ lao động qua đào tạo.

Đề cập đến chính sách đảm bảo an sinh xã hội, Chủ nhiệm Ủy ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội Trương Thị Mai đề nghị cần nâng mức trợ cấp, triển khai mạnh mẽ hơn vấn đề nhà ở cho người có công. 

Liên quan đến nợ công, theo bà Mai thì vấn đề nợ BHXH chưa được tính đến khi Chính phủ còn đang nợ 22.500 tỷ chi cho người nghỉ hưu từ 1995 về trước. Bà đề nghị cần có lộ trình để trả lại cho BHXH các khoản nợ này.

Mặc dù yếu tố khách quan thì đã rõ, song Chủ tịch Hội đồng dân tộc Ksor Phước đề nghị phải đề cập rõ sự chủ quan trong năm 2014 về vai trò quản lý điều hành. Ông dẫn dụ việc giảm thuế để tăng nguồn lực đầu tư, ngân sách giảm trong khi lại có nhiều trường hợp trốn thuế. Hay việc quản lý, bảo vệ rừng, người ta đã chặt xong hết rồi và chỉ chờ thời cơ đem xuống tiêu thụ. Vậy trách nhiệm trong quản lý đến đâu?

“Công tác quản lý, quản trị quốc gia của ta có vấn đề, cần phải nói rõ trách nhiệm quản lý điều hành của chúng ta như thế nào”- ông Phước nhận định.

Liên quan đến vụ việc Trung Quốc đưa giàn khoan trái phép 981 ra biển Đông hồi tháng 5, ông Ksor Phước đề nghị cần phải tổng kết về những ảnh hưởng đến kinh tế như thế nào. Trước kia quan hệ thương mại của ta với Trung Quốc là một lợi thế, nhưng giờ lại thành “gay go” thì tới đây chúng ta sẽ phải xử lý như thế nào?

“Các chính sách được đưa ra phải tạo ra cơ chế chính sách, nhằm khuyến khích, tạo thế mạnh cho chủ thể thụ hưởng, kể cả ở nông thôn. Nếu cái gì cũng cứ nghĩ đến cái túi nhà nước, như thế là không xong rồi” - ông Ksor Phước nêu.

Theo Phó Trưởng Ban kinh tế Trung ương Nguyễn Xuân Cường, việc Trung Quốc hạ đặt giàn khoan trái phép đã tác động không nhỏ đến việc điều hành KTXH trong nước. Đây là một bài học kinh nghiệm để sau này chúng ta lường trước những tình huống trong quá tình chỉ đạo điều hành.

Đi vào vấn đề cụ thể, ông Cường cho rằng, một số vấn đề như tái cấu trúc ngân hàng thương mại, ổn định tỷ giá, dự trữ ngoại hối đã làm được nhưng vấn đề xử lý nợ xấu thì hiệu quả chưa cao. Theo mục tiêu đến năm 2015 sẽ cổ phần hóa 143 DNNN, nhưng việc đổi mới chưa nhiều, năng suất lao động trong khu vực này còn thấp, cần phải đánh giá sâu thêm.

Liên quan đến việc thu chi ngân sách, ông Cường cho rằng mức vượt thu trong năm nay khả năng sẽ lớn hơn con số 53 nghìn tỷ như Chính phủ dự kiến. Ông đề nghị con số vượt thu này nên tập trung cho phát triển.

Chủ tịch Quốc hội đề nghị làm ra thì phải có "của ăn của để", tránh vay nợ đầu tư (Ảnh: ND)

Ngoài đề nghị các báo cáo trình ra Quốc hội tới đây cần phải ngắn gọn, bám sát các mục tiêu, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng cho rằng, tình hình kinh tế nhìn chung vẫn còn nhiều điểm yếu kém, cơ cấu chưa tốt, sức cạnh tranh còn yếu, lạm phát cũng chưa thể yên tâm…

Bên cạnh đó nợ công vẫn còn là mối đe dọa khi việc cân đối ngân sách chưa tích cực. Rồi tình hình mất ổn định an ninh vẫn bị đe dọa, đối ngoại tiếp tục được mở rộng nhưng hàng loạt những vấn đề cần đặt ra như: Xuất khẩu của ta, kinh tế của ta đã thực sự chủ động chưa? Chính sách hội nhập đã đủ mạnh chưa? Chính sách nhập khẩu có phụ thuộc không?

Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị mức vượt thu ngân sách năm 2014 phải tăng lên mức 80 nghìn tỷ chứ không phải 52 nghìn tỷ như dự kiến. Bộ Tài chính, KH&ĐT phải trở lại với bài toán cơ bản là thu để mà chi và phải cân bằng được thu chi trong thế chủ động.

“Làm ra nhưng phải có của ăn của để, phải có của để dành chứ. Ăn hết rồi lấy gì mà dự trữ? Phải hãm đầu tư đi. Cứ vay ào ào rồi trả nợ không được. 50% chi thường xuyên, 30% chi đầu tư, 20% còn lại chi trả nợ, bài toán này dứt khoát phải đặt vào năm 2015 để giải quyết dần” – Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng nói.