Bí thư Hà Nội "vi hành" xe buýt cũng tốt thôi nhưng...

Hình ảnh Bí thư thành ủy Phạm Quang Nghị "vi hành" xe buýt mới đây. Ảnh IT

Bình luận về việc Bí thư Thành ủy Hà Nội Phạm Quang Nghị “vi hành” xe buýt, Chuyên gia giao thông – TS Nguyễn Xuân Thủy cho rằng, điều đó cũng tốt, vì khi đi thực tế lãnh đạo có thể nắm bắt được tình hình. Tuy nhiên, hiệu quả của chuyến “vi hành” ra sao thì cần phải để thời gian trả lời. Ông cũng không loại trừ trường hợp “vi hành xong rồi mọi việc lại như cũ”.

Xe buýt là hệ thống giao thông công cộng với mức đầu tư thấp nhất, vì thế đầu tư vào xe buýt là một hướng đi đúng. Tuy nhiên, theo TS Nguyễn Xuân Thủy, xe buýt không thể là loại hình giao thông công cộng chính được. Với hệ thống hạ tầng yếu nếu cứ đầu tư vào xe buýt cũng chỉ càng gây ùn tắc đô thị, mà cũng không hút được người tham gia.

“Đối tượng xe buýt cần phục vụ là những ai? Đó phải là những người lao động, cán bộ công chức, viên chức nhà nước đi làm hàng ngày. Nhưng đáng tiếc hiện nay đối tượng đó lại rất ít đi. Dù chúng ta có vận động nhưng vì xe buýt không đáp ứng yêu cầu nên người dân sẽ không đi. Người đi xe buýt bây giờ chủ yếu là vãng lai, sinh viên đi học, về quê”.

Theo TS Thủy, cần phải có một tư tưởng đổi mới thì hệ thống giao thông công cộng mới cải thiện được tình hình. Trước Bí thư thành ủy Hà Nội, Bộ trưởng Bộ GTVT Đinh La Thăng, rồi 7 thứ trưởng giao thông cũng đã “vi hành”. Theo ông “hành trang” của mỗi chuyến đi đó phải là tầm nhìn, ý thức trách nhiệm của người lãnh đạo.

Để cải thiện hệ thống giao thông đô thị, vị chuyên gia này khẳng định điều quan trọng nhất lúc này chính là hệ thống tàu điện ngầm, đường sắt trên cao chứ không phải xe buýt. 

“20 năm trước tôi đã từng nói Hà Nội phải có được tàu điện ngầm. Một siêu đô thị như Hà Nội, TPHCM không thể thiếu đường sắt đô thị. Nhưng đến tận năm 2010 vẫn chưa có, một số tuyến hiện đang triển khai nhưng lại quá chậm”.

TS. Thủy cho rằng, Bí thư Hà Nội cần “vi hành” xuống kiểm tra tiến độ triển khai hệ thống đường sắt đô thị, tuyến Nhổn – Ga Hà Nội, và Cát Linh – Hà Đông, xem còn vướng mắc khâu nào để tháo gỡ ngay. Thậm chí cần phải có “đồng hồ đếm ngược”, hoặc “đặt cược” với những biện pháp mạnh hơn về tiến độ triển khai của mỗi dự án này.

Cùng chia sẻ về vấn đề này, TS Đinh Thị Thanh Bình – Viện trưởng Viện quản lý GTVT (ĐH GTVT) cho rằng, làm thế nào để nâng cao hiệu quả xe buýt luôn là vấn đề muôn thủa và rất khó có lời giải. Thực tế vào giờ cao điểm, hệ thống xe buýt ở thủ đô đã chạy hết tần suất, không thể huy động thêm được nữa.  

Nhưng tình trạng quá tải chỉ xảy ra ở một số trục tuyến chính trong giờ cao điểm, còn các khung giờ khác xe buýt lại thưa khách. Vì thế dù có bổ sung thêm xe buýt thì cũng không hiệu quả, vì tần suất đã ở mức tối đa với trung bình 5 phút lại có một chuyến.

Tuy nhiên, TS Bình cũng đánh giá, hệ thống xe buýt công cộng hiện không đáp ứng được nhu cầu đi lại của người dân. Lý do vì điểm đón xe buýt thường quá xa, người dân phải đi bộ quãng đường dài, mặt khác việc phải chờ lâu cũng làm thời gian đi lại trên cùng một quãng đường thêm kéo dài. Sự bất tiện này khiến người dân vẫn lựa chọn hệ thống phương tiện cá nhân chứ không phải là xe buýt.

Nữ chuyên gia cho rằng, lúc này Hà Nội vẫn phải trông chờ vào sự phát triển của các mạng lưới vận tải công cộng khác, đặc biệt là hệ thống đường sắt đô thị. Các tuyến Nhổn – Ga Hà Nội, hay Hà Đông vào trung tâm thành phố quá tải nhất vào giờ cao điểm, vì thế Hà Nội cần sớm hoàn thành hệ thống tàu điện số 1, 2, 3 để sớm đi vào hoạt động.

Có như vậy Hà Nội mới mong cải thiện được hệ thống giao thông công cộng hiện nay.