Năng suất lao động VN thấp nhất ASEAN: "Chúng ta không tô hồng con số"

Bộ trưởng Chủ nhiệm Văn Phòng Chính Phủ Nguyễn Văn Nên nêu quan điểm trước câu hỏi liên quan tới chỉ số năng suất lao động Việt Nam hiện thấp nhất trong khối ASEAN, tại buổi họp báo thường kỳ do Văn phòng Chính Phủ tổ chức chiều 30/9 ở Hà Nội.

Dựa trên những tính toán của mình, mới đây Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) đã  đưa ra nhận định năng suất lao động của người Việt Nam hiện đang ở mức thấp so với các nước ASEAN – 6 (các nước phát triển hơn trong ASEAN) và mức bét bảng so với các nước Châu Á – Thái Bình Dương. Năng suất lao động Việt Nam bằng 1/5 lao động Malaysia, 2/5 Thái Lan và 1/15 Singapore.

ILO đưa ra nhận xét, năng suất lao động của Việt Nam chỉ bằng 1/15 Singapore

Theo ILO hiện chỉ có khoảng 20% lao động Việt Nam được đào tạo chuyên môn và kỹ năng nghề nghiệp, còn 80% đều lao động phổ thông, lao động trình độ thấp.

Bày tỏ quan điểm của Chính phủ về vấn đề này, Bộ trưởng Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Nguyễn Văn Nên cho hay, năng suất lao động của Việt Nam năm 2013 thuộc nhóm thấp nhất khu vực ASEAN là một con số được Tổng cục Thống kê (Bộ Kế hoạch và đầu tư) thực hiện theo đúng thông lệ quốc tế và của ILO. 

Thông tin thêm nội dung này tại cuộc họp báo, ông Doãn Mậu Diệp – Thứ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội cho biết, năng suất lao động của một quốc gia được ILO tính theo công thức: lấy tổng thu nhập quốc nội chia cho số lao động làm việc. 

Từ công thức trên lãnh đạo Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội cho rằng, Việt Nam là 1 trong 3 nước có năng suất lao động thấp nhất ASEAN (chỉ cao hơn Myanmar và Campuchia).

Ông Doãn Mậu Diệp chỉ ra nguyên nhân do tỷ lệ lao động trong nông nghiệp còn cao; công nghiệp phần lớn làm gia công, ít công nghệ cao; tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng cấp còn thấp.

"Người Việt Nam sang Hàn Quốc làm việc năng suất cũng không thua gì so với lao động Hàn Quốc. Muốn hay không với trình độ như hiện nay thì phải thừa nhận chúng ta vẫn chưa đi vào đầu tư chiều sâu," ông Diệp nhận định.

Về con số chỉ có 1,84% người Việt Nam thất nghiệp, Thứ trưởng Doãn Mậu Diệp nhấn mạnh, không nên quá lạc quan và vui mừng với con số này, bởi tỷ lệ lao động Việt Nam làm việc trong khu vực phi chính thức là khá lớn.

“Đo lường sức khoẻ của thị trường lao động thì không chỉ có tỷ lệ thất nghiệp, mà còn nhiều chỉ số khác, như khu vực làm việc, hưởng bảo hiểm xã hội hay không…. Cũng giống như khám tổng quát sức khoẻ phải đầy đủ các chỉ số về cân nặng, huyết áp… vậy” – ông Diệp ví von. 

Trước đó, trong phiên họp thường kỳ tháng 9/2014 của Chính Phủ, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam, Chủ tịch Hội đồng Quốc gia về Phát triển bền vững và Nâng cao năng lực cạnh tranh đã nhấn mạnh, muốn tăng năng suất lao động trước hết cần tái cơ cấu, tập trung vào những ngành có giá trị gia tăng cao. Bên cạnh đó, Chính phủ cần khuyến khích, tạo động lực để doanh nghiệp đầu tư cho khoa học công nghệ thông qua chính sách ưu đãi cụ thể về thuế và tín dụng. Hơn nữa, phải nâng cao chất lượng nguồn nhân lực từ nhân viên văn phòng đến lao động kỹ thuật, lao động phổ thông.

Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam cho biết, Hội đồng Quốc gia về Phát triển bền vững và Nâng cao năng lực cạnh tranh sẽ họp, đề xuất với Chính phủ về một nghị quyết nhằm cải thiện, nâng cao năng suất lao động tương tự Nghị quyết 19 về cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.