Thương hiệu gạo ST25 liệu có dễ bị “đánh cắp” tại Hoa Kỳ?

Thông tin về việc thương hiệu gạo ST25 được các doanh nghiệp của Hoa Kỳ nộp đơn đăng ký tại Hoa Kỳ (và cả Việt Nam) dẫn đến nguy cơ mất thương hiệu và doanh nghiệp Việt Nam không xuất khẩu được loại gạo này vào thị trường Hoa Kỳ.

 Theo Cục Sở hữu trí Tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) thì, theo Khoản 1 Điều 163 Luật Sở hữu trí tuệ (SHTT) quy định, để đăng ký bảo hộ giống cây trồng, người đăng ký phải đề xuất một tên phù hợp cho giống cây trồng với cơ quan quản lý nhà nước về quyền đối với giống cây trồng và tên đó phải trùng với tên đã đăng ký bảo hộ ở bất kỳ quốc gia nào có ký kết với Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam thỏa thuận về bảo hộ giống cây trồng.

Đối với trường hợp gạo ST25, Cục Sở hữu trí tuệ cho rằng, khi nộp hồ sơ đăng ký, giống lúa được lấy tên là ST25. Thực tế thì giống lúa có tên ST25 này đã được cấp Bằng bảo hộ giống cây trồng số 21.VN.2020 theo Quyết định số 45/QĐ-TT-VPBH ngày 06/03/2020 của Cục trưởng Cục Trồng trọt (Bộ NN&PTNT). Theo đó, chủ Bằng bảo hộ của giống lúa ST25 là Doanh nghiệp tư nhân Hồ Quang Trí và tác giả giống lúa ST25 là các ông/bà Hồ Quang Cua, Trần Tấn Phương, Nguyễn Thị Thu Hương.

Vì vậy, theo khoản 4 Điều 163 Luật SHTT thì, khi giống lúa đã được đặt tên phù hợp và được bảo hộ, thì bất kỳ tổ chức, cá nhân nào chào bán hoặc đưa ra thị trường vật liệu nhân giống của giống lúa này đều phải sử dụng tên giống như tên đã ghi trong bằng bảo hộ, kể cả sau khi kết thúc thời hạn bảo hộ.

Thương hiệu gạo ST25 liệu có dễ bị “đánh cắp” tại Hoa Kỳ?

Về quyền của chủ bằng bảo hộ giống lúa ST25, Cục Sở hữu trí tuệ cho hay: Theo quy định tại Điều 186 Luật SHTT, chủ bằng bảo hộ giống cây trồng có quyền sử dụng hoặc cho phép người khác sử dụng các quyền liên quan đến vật liệu nhân giống của giống đã được bảo hộ, cụ thể là quyền sản xuất hoặc nhân giống; quyền chế biến nhằm mục đích nhân giống; quyền chào hàng; quyền bán hoặc thực hiện các hoạt động tiếp cận thị trường khác; quyền xuất khẩu; v.v.

Chủ bằng bảo hộ giống cây trồng có quyền ngăn cấm các hành vi bị coi là hành vi xâm phạm quyền của chủ bằng bảo hộ, trong đó có hành vi khai thác, sử dụng các quyền của chủ bằng bảo hộ mà không được phép của chủ bằng bảo hộ.

Như vậy, có thể hiểu rằng, việc bảo hộ của nhà nước theo Bằng bảo hộ giống cây trồng là đối với bản thân lúa giống. Chủ bằng có quyền tự mình hoặc cho phép người khác thực hiện các hành vi nêu trên đối với vật liệu nhân giống (trong trường hợp cụ thể này là hạt lúa giống) chứ không phải là gạo (được coi là sản phẩm chế biến sau thu hoạch của lúa). Bên cạnh đó, theo Khoản 1 Điều 169 Luật SHTT, một điểm cần lưu ý là quyền cấp cho chủ bằng bảo hộ số 21.VN.2020 chỉ có hiệu lực ở Việt Nam.

Ngoài ra, với quy định về việc phải sử dụng tên giống cây trồng như tên đã ghi trong bằng bảo hộ như quy định tại khoản 4 Điều 163 Luật SHTT đã được đề cập ở trên, cần hiểu rằng việc sử dụng đúng tên giống cây trồng khi đưa sản phẩm (trường hợp cụ thể này là lúa giống ST25) ra thị trường là một nghĩa vụ bắt buộc không chỉ trong thời hạn bảo hộ mà kể cả sau khi giống lúa này đã hết thời hạn bảo hộ.

Vậy việc bảo hộ nhãn hiệu cho sản phẩm gạo nói chung và gạo ST25 nói riêng như thế nào? Lý giải về vấn đề này, Cục Sở hữu trí tuệ cho rằng: Gạo là sản phẩm chế biến từ sản phẩm sau thu hoạch (thóc) từ cây lúa.

Trong trường hợp doanh nghiệp tư nhân Hồ Quang Trí bán giống lúa ST25 cho nông dân trồng thì sau khi thu hoạch lúa, xay xát ra gạo thương phẩm đều phải sử dụng tên là “gạo ST25”.

Các doanh nghiệp thu mua thóc là sản phẩm thu hoạch từ lúa được gieo trồng từ hạt lúa giống ST25 để xay xát và sau đó bán gạo ra thị trường thì cũng đều phải gọi đó là gạo ST25. Điều đó có nghĩa là ST25 là tên của loại gạo là sản phẩm chế biến từ thóc thu hoạch được từ giống lúa ST25.

Vì lý do là tên gọi chung của một loại sản phẩm nên bất kỳ ai kinh doanh sản phẩm này cũng đều phải sử dụng đúng tên gọi đó. Tại điểm b, khoản 2 Điều 74 Luật SHTT cũng đã quy định tên gọi thông thường của hàng hóa bằng bất kỳ ngôn ngữ nào đã được sử dụng rộng rãi, thường xuyên, nhiều người biết đến sẽ bị coi là không có khả năng phân biệt và không được đăng ký làm nhãn hiệu.

 

Điều đó có nghĩa là trong trường hợp cụ thể này, bất kỳ ai, kể cả doanh nghiệp tư nhân Hồ Quang Trí cũng không thể được bảo hộ độc quyền dấu hiệu "ST25" cho sản phẩm gạo.

Vậy trong trường hợp nhiều doanh nghiệp cùng đưa ra thị trường sản phẩm gạo ST25 thì đâu là dấu hiệu phân biệt để người tiêu dùng nhận biết được nguồn gốc thương mại của sản phẩm gạo mà mình mua? Câu trả lời là các doanh nghiệp phải đưa sản phẩm gạo ST25 ra thị trường dưới nhãn hiệu của riêng mình.

Đó là lý do hiện nay trên thị trường xuất hiện các sản phẩm gạo ST25 mang nhãn hiệu “Bảo Minh” hoặc gạo ST25 của các doanh nghiệp khác với các nhãn hiệu khác nhau,v.v.

Còn việc bảo hộ nhãn hiệu gạo ST25 tại thị trường nước ngoài nói chung và Hoa Kỳ nói riêng, theo Cục Sở hữu trí tuệ, theo quy định của pháp luật các nước, trong đó có Hoa Kỳ, tên gọi chung của sản phẩm/dịch vụ sẽ không được bảo hộ làm nhãn hiệu.

Đối với Hoa Kỳ, theo Hướng dẫn thẩm định đơn đăng ký nhãn hiệu của Cơ quan sáng chế và nhãn hiệu Hoa Kỳ (USPTO), thẩm định viên sẽ từ chối đơn đăng ký nhãn hiệu đối với tên giống cây trồng.

Điều này có thể thấy rõ trong thông báo dự định từ chối ngày 20/11/2020 của USPTO đối với nhãn hiệu "VIETNAM'S ST25 RICE, DAC SAN SOC TRANG” theo đơn đăng ký số 90151727 nộp ngày 01/9/2020 của  Công ty Transword Foods, Inc.

Theo đó, ST25 là tên gọi chung của một loại giống cây trồng (lúa), và không thể được đăng ký dưới danh nghĩa một nhãn hiệu theo quy định tại mục 1202.12 của Quy chế thẩm định nhãn hiệu.

Như vậy, có thể nói, dấu hiệu "ST25" với vai trò là tên của giống cây trồng nên không thể được đăng ký bảo hộ nhãn hiệu độc quyền tại Việt Nam cũng như Hoa Kỳ cho bất kỳ cá nhân, tổ chức nào cho các sản phẩm liên quan đến lúa, gạo.

Nếu trên một nhãn hiệu nào đó được cấp văn bằng bảo hộ cho sản phẩm liên quan đến lúa, gạo mà có xuất hiện dấu hiệu ST25 kết hợp cùng với các dấu hiệu khác tạo thành một tổng thể nhãn hiệu thì dấu hiệu ST25 cũng sẽ bị loại trừ khỏi phạm vi bảo hộ.

Trong trường hợp vì lý do nào đó, dấu hiệu ST25 được đăng ký bảo hộ độc quyền nhãn hiệu cho sản phẩm gạo thì các tổ chức, cá nhân liên quan đều có thể phản đối đơn đăng ký này trên cơ sở dấu hiệu “ST25” là tên giống cây trồng và tên này không thể thuộc độc quyền của tổ chức, cá nhân nào.

N.Hải

Chủ đề :
 
List comment
 
 
Vinamilk đồng hành cùng đội tuyển quốc gia tại vòng loại World Cup 2022
icon

Trong thời gian tập luyện và thi đấu vòng loại World Cup 2022 tại Dubai, ngoài các bài tập thể lực và chiến thuật, đội tuyển quốc gia còn được áp dụng chế độ dinh dưỡng đặc biệt nhằm củng cố thể lực từ 2.500 sản phẩm sữa của Vinamilk.

 
 
Vinamilk tiếp sức lực lượng tuyến đầu đang ngày đêm xét nghiệm sàng lọc cho người dân TP.HCM
icon

Từ ngày 31/5/2021, TP.HCM chính thức bắt đầu 15 ngày giãn cách xã hội theo các chỉ thị 15, 16 của Chính phủ.

 
 
Sản phẩm muối NaDi Salt xuất khẩu hàng trăm tấn nhờ chương trình OCOP
icon

Nhờ tham gia chương trình OCOP, sản phẩm muối NaDi Salt của doanh nghiệp đạt tiêu chuẩn 4 sao và mỗi năm xuất khẩu hàng trăm tấn sang Nhật Bản.

 
 
Hỗ trợ tiêu thụ hành tím Vĩnh Châu 3 sao OCOP trên sàn thương mại điện tử
icon

Đã có gần 30 tấn hành tím 3 sao OCOP Vĩnh Châu, tỉnh Sóc Trăng được hỗ trợ tiêu thụ thông qua các sàn thương mại điện tử và chương trình “Gian hàng Việt trực tuyến” chỉ sau 10 ngày.

 
 
Bắc Kạn đưa sản phẩm OCOP lên sàn thương mại điện tử
icon

UBND tỉnh Bắc Kạn đã phối hợp một số đơn vị, doanh nghiệp triển khai xây dựng sàn thương mại điện tử tạo điều kiện đưa sản phẩm OCOP của địa phương tiếp cận gần hơn với thị trường trong và ngoài nước.

 
 
Chiến lược “đi trước, đón đầu” của Masan
icon

Sự kết hợp giữa VinCommerce, Techcombank và các nền tảng bán hàng trực tuyến hàng đầu không chỉ giúp người tiêu dùng Việt Nam tiết kiệm chi tiêu, mà còn đẩy nhanh quá trình hiện đại hóa ngành bán lẻ Việt Nam.   

 
Giới trẻ phá bỏ định kiến về 'sống tạm': Ở nhà thuê vẫn phải thật 'chill'
icon

Với tư duy hiện đại và phong cách sống mới mẻ, giới trẻ hiện nay quan niệm, dù ở nhà thuê hay nhà riêng thì đó vẫn phải là không gian sống đích thực để tận hưởng phút giây thư giãn sau một ngày dài.

 
“Giấc mơ sữa Việt”, giải pháp mua sữa siêu tiện lợi mùa giãn cách
icon

Chủ động bổ sung dinh dưỡng tại nhà là cách để mẹ tăng cường sức đề kháng, tạo “lá chắn” bảo vệ con trẻ và người thân trước dịch bệnh. 

 
Bất động sản có “chỉ số sức khỏe” cao dẫn dắt thị trường Thanh Hóa
icon

Nhu cầu về các dự án bất động sản mang phong cách “Wellness Investment” hay được hiểu là không gian sống có “chỉ số sức khỏe” cao đang tăng mạnh trong bối cảnh đại dịch diễn biến ngày càng phức tạp.

 
Vinhomes thắng lớn tại giải thưởng bất động sản Châu Á – Thái Bình Dương (APPA) 2021
icon

Vinhomes - Nhà phát triển bất động sản số 1 Việt Nam vừa đại thắng tại Giải thưởng bất động sản Châu Á – Thái Bình Dương (APPA) với 4 hạng mục danh giá nhất năm 2021 cho 3 dự án Vinhomes Smart City, Vinhomes Grand Park và Grand World.