Chỉ 30% hàm lượng giá trị được công nhận hàng “Made in Vietnam”: Có quá thấp?

Nhiều sản phẩm xuất khẩu của ta chỉ cần đáp ứng VAC 30% là được các nước bạn hàng công nhận là xuất xứ Việt Nam. Đặt ra các ngưỡng cao hơn 30% hoặc bổ sung thêm điều kiện không khó, nhưng nếu vậy sẽ xuất hiện tình huống oái oăm là cả thế giới công nhận nhưng riêng VN lại không coi đó là sản phẩm VN

Chiều 14/8, Bộ Công Thương đã tổ chức tại buổi trao đổi với báo chí liên quan đến dự thảo Thông tư xác định sản phẩm, hàng hóa là sản phẩm, hàng hóa của Việt Nam hoặc sản xuất tại Việt Nam.

Báo giới nêu câu hỏi "Vì sao tới bây giờ Bộ Công Thương mới đưa ra quy định về cách xác định thế nào là hàng sản xuất tại Việt Nam?"

Thứ trưởng Bộ Công Thương Trần Quốc Khánh cho biết, Bộ Công Thương đã ban hành nhiều văn bản quy định như thế nào thì một sản phẩm/hàng hóa được coi là sản phẩm/hàng hóa của Việt Nam, hay nói cách khác là có xuất xứ Việt Nam.

Tuy nhiên, các quy định này chỉ áp dụng cho hàng xuất khẩu, giúp hàng hóa của ta được hưởng ưu đãi thuế khi đi vào các thị trường ngoài hoặc phục vụ các mục tiêu khác của quản lý ngoại thương. Với hàng hóa sản xuất và sau đó lưu thông trong nước, việc ghi nước xuất xứ được thực hiện theo Nghị định số 43/2017 của Chính phủ về nhãn hàng hóa. Đây là lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ Khoa học và Công nghệ, không phải của Bộ Công Thương.

Tuy nhiên, trước một số bất cập phát sinh từ nguyên tắc tự xác định và tự chịu trách nhiệm về ghi nước xuất xứ trên nhãn hàng hóa, Bộ Công Thương đã chủ động đề xuất với Thủ tướng Chính phủ cho phép Bộ được nghiên cứu, xây dựng một văn bản quy phạm pháp luật về việc như thế nào thì một sản phẩm, hàng hóa được coi là "sản phẩm của Việt Nam" hay "sản xuất tại Việt Nam".

Tại sao trong ASEAN hàng hóa phải đạt hàm lượng giá trị gia tăng là 40% mới được coi là đáp ứng quy tắc xuất xứ mà tại Thông tư này, chỉ cần hàm lượng 30% đã được coi là hàng hóa Việt Nam?

Trả lời câu hỏi này, Thứ trưởng Khánh cho biết, trong Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN (ATIGA) và các hiệp định thương mại tự do (FTA) khác, hàm lượng giá trị gia tăng được gọi "hàm lượng giá trị khu vực" (RVC). Tên gọi này đã thể hiện tính chất "khu vực" của quy tắc xuất xứ, tức là cho phép cộng gộp xuất xứ của các nước thành viên.

Tại sao lại đặt ra ngưỡng VAC là 30% mà không phải ngưỡng cao hơn, thí dụ như 60% của Thụy Sỹ hay 50% của Mỹ? Ngoài ra, có ý kiến cho rằng phải bổ sung thêm các tiêu chí như phải mang thương hiệu Việt Nam, phải do công ty có trên 50% vốn Việt Nam sản xuất ra... mới được coi là hàng hóa của Việt Nam?

Theo Thứ trưởng Khánh, dự thảo Thông tư này được xây dựng chủ yếu dựa trên các bộ quy tắc xuất xứ hiện đang áp dụng cho hàng xuất khẩu từ Việt Nam, trong đó có Nghị định số 31/2018/NĐ-CP ngày 8 tháng 3 năm 2018 của Chính phủ.

Nhiều sản phẩm xuất khẩu của ta chỉ cần đáp ứng VAC 30% là được các nước bạn hàng công nhận là xuất xứ Việt Nam. Đặt ra các ngưỡng cao hơn 30% hoặc bổ sung thêm điều kiện không khó, chỉ cần thay 2 chữ số, viết thêm vài câu là xong, nhưng nếu vậy sẽ xuất hiện tình huống oái oăm là cả thế giới công nhận nhưng riêng Việt Nam lại không công nhận một sản phẩm nào đó là sản phẩm của mình.

Nhiều người thích viện dẫn Mỹ với Thụy Sỹ mà không biết rằng trong đàm phán với Việt Nam, cả Mỹ, cả Nhật, cả Thụy Sỹ đều tha thiết đề nghị ta áp dụng quy tắc VAC 30% hay chuyển đổi mã số hàng hóa cho tuyệt đại đa số sản phẩm công nghiệp của họ, không ai đề nghị 50% hay 60% cả, trừ đối với một vài mặt hàng cực kỳ nhạy cảm như may mặc, ô tô.

 

Ví dụ, với RVC 40% trong ASEAN thì 1 sản phẩm có 20% giá trị của Thái Lan, 10% của Philippines, 5% của Lào và 5% của Việt Nam sẽ được coi là đạt tiêu chí xuất xứ ASEAN và được cấp Giấy chứng nhận xuất xứ Mẫu D. Thông tư này quy định chặt hơn. Cụ thể, tỷ lệ giá trị gia tăng 30% nêu tại Thông tư là chỉ tính riêng giá trị của Việt Nam.

Với quy định như tại dự thảo Thông tư, nhiều sản phẩm có thể đáp ứng xuất xứ ASEAN và được cấp Giấy chứng nhận xuất xứ Mẫu D nhưng chưa chắc đã đủ điều kiện để được coi là hàng hóa của Việt Nam.

Trường hợp nào thì hàng hóa được phép thể hiện là hàng hóa của Việt Nam?

Thứ trưởng Trần Quốc Khánh cho hay, hàng hóa được phép thể hiện là hàng hóa của Việt Nam phải là hàng hóa có xuất xứ thuần túy hoặc được sản xuất toàn bộ tại Việt Nam theo quy định tại Điều 8 Thông tư. 

Cùng với đó, hàng hóa có xuất xứ không thuần túy hoặc không được sản xuất toàn bộ tại Việt Nam nhưng trải qua công đoạn gia công, chế biến cuối cùng tại Việt Nam làm thay đổi cơ bản tính chất của hàng hóa theo quy định tại Điều 9 của Thông tư.

Nếu doanh nghiệp nhập khẩu đầu vào từ nhiều nước khác nhau, sản phẩm cuối cùng lại không đủ điều kiện để thể hiện là hàng hóa của Việt Nam thì doanh nghiệp sẽ thể hiện xuất xứ theo quy định của Nghị định 43/2017, tức là tự xác định và tự chịu trách nhiệm, miễn là đừng ghi xuất xứ Việt Nam. 

Về ý kiến lo ngại, việc tự xác định và ghi nhãn "Sản xuất tại Việt Nam" không biết có đảm bảo chính xác không. Bộ Công Thương có tính đến khả năng Nhà nước có cơ quan đứng ra đánh giá và cấp giấy công nhận để họ yên tâm?

Thứ trưởng Khánh cho biết, ban soạn thảo chưa bao giờ tính đến khả năng này bởi cơ chế "đánh giá - công nhận" sẽ thực sự là gánh nặng cho cả doanh nghiệp cũng như cơ quan quản lý.

Thông tư này, nếu được ban hành, sẽ do doanh nghiệp tự giác thực hiện. Nhà nước chỉ sử dụng Thông tư để phân xử đúng - sai khi xuất hiện tình huống đòi hỏi phải có sự phân xử đúng - sai, thí dụ như vụ Khaisilk trước đây.

D. Thùy
Từ khóa: hàng Việt Nam hàng made in vietnam thông tư dự thảo thông tư hàng made in vietnam Bộ Công Thương Thứ trưởng Trần Quốc Khánh như thế nào là hàng Việt Nam như thế nào là hàng Made in Vietnam
Chủ đề :

hàng việt nam

 
List comment
 
 
Đề nghị bổ sung vốn điều lệ cho Agribank 3.500 tỷ đồng
icon

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Lê Minh Hưng vừa thừa ủy quyền của Thủ tướng trình Quốc hội về việc bổ sung vốn điều lệ cho Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank).

 
 
“Điểm tựa” vững chắc cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ
icon

VietinBank SME Club đã ra đời với không gian ưu đãi riêng biệt, đa dạng như một lời tri ân gửi tới các thành viên thân thiết đã đồng hành, phát triển cùng VietinBank trong suốt thời gian qua.

 
 
Bất động sản nghỉ dưỡng Hồ Tràm sôi động trở lại
icon

Cách TP.HCM khoảng 2 giờ lái xe, khu vực Hồ Tràm, Long Hải, Bà Rịa-Vũng Tàu đang có sự phục hồi tích cực phân khúc thị trường bất động sản nghỉ dưỡng.  

 
 
Lý do doanh nghiệp khó xây dựng nhà ở cho công nhân
icon

Không có tính gắn bó lâu dài tại khu công nghiệp nên nhu cầu mua thấp, sức thuê cũng thấp là một trong số các nguyên nhân khiến doanh nghiệp cho rằng khó thực hiện xây dựng nhà ở cho công nhân.

 
 
Người dân mua ô tô 'ngóng' giảm hàng trăm triệu phí trước bạ
icon

Người dân có nhu cầu mua ô tô đang ngóng chờ chính sách giảm 50% phí trước bạ, nhất là khi lãnh đạo Bộ Tài chính đã ký tờ trình Chính phủ...

 
 
Chủ tịch tỉnh Quảng Bình: 'Đà Nẵng là đất lành cho đại bàng về xây tổ'
icon

Dự án chung cư cao cấp cao 28 tầng vừa được một trong những doanh nghiệp top đầu của tỉnh Quảng Bình khởi công xây dựng sáng 20/6 tại phường ven biển Khuê Mỹ, quận Ngũ Hành Sơn, TP Đà Nẵng.

 
Làn sóng FDI đổ bộ, lao động lớn tuổi, chưa qua đào tạo gặp khó khăn
icon

Doanh nghiệp nước ngoài đang chuyển hướng đầu tư vào các ngành đòi hỏi lao động có trình độ trung bình trở lên thay vì các ngành thâm dụng lao động.

 
Nhà hoa sen thể hiện nghị lực phi thường của cô giáo khuyết tật
icon

Một căn hộ song lập tại thành phố Huế, Việt Nam, đại diện cho nghị lực, lòng dũng cảm vượt qua khó khăn của một cô giáo dạy tiếng Nhật.

 
Lương kỹ sư Công nghệ thông tin hàng nghìn 'đô' mỗi tháng
icon

Nhu cầu tuyển dụng ngành CNTT tăng gấp 4 lần sau một thập kỷ, mức lương thay đổi qua các năm, tùy thuộc vào từng vị trí cụ thể.

 
Cùng trúng Jackpot, 2 tỷ phú Vietlott phải “cưa đôi” giải thưởng gần trăm tỷ đồng
icon

Có 2 chiếc vé Vietlott bất ngờ cùng trúng giải Jackpot tối nay (19/6) khiến giải thưởng khủng hơn 91 tỷ đồng phải chia đều cho cả hai...