Những câu hỏi phổ biến của cha mẹ khi trẻ bị sốt mùa lạnh

Mặc dù sốt là tình trạng thường gặp ở trẻ nhỏ vào mùa đông nhưng rất nhiều bậc cha mẹ vẫn bối rối khi không biết xử trí thế nào cho đúng.

Sốt là gì? Vì sao có hiện tượng trẻ sốt đầu nóng nhưng chân tay lạnh?

Sốt là một triệu chứng, không phải bệnh. Đây là phản ứng của cơ thể khi không may bị nhiễm virus, vi khuẩn, nhiễm ký sinh trùng, các bệnh tự miễn hoặc các bệnh lý ác tính...

Nhiệt độ cơ thể bình thường từ 36 oC – 37,4 oC. Sốt là khi nhiệt độ cơ thể tăng trên mức bình thường (≥ 37.5°C):

Sốt nhẹ: 37,5oC – 38oC;

Sốt vừa: > 38oC – 39oC;

Sốt cao: > 39oC – 40 oC

Sốt rất cao: > 40 oC

Đa số trường hợp trẻ chân tay lạnh, đầu nóng do hệ quả của sốt cao. Sốt được tạo ra bởi hệ miễn dịch của cơ thể dưới sự chỉ đạo của trục não bộ- vùng hạ đồi. Vùng hạ đồi nhận diện có tình trạng nhiễm khuẩn sẽ đặt một “setpoint” bắt cơ thể phải tăng nhiệt độ lên (sốt). Hệ miễn dịch lúc này sẽ phóng thích các chất khiến các mạch máu ở chân và tay co lại nên bố mẹ sẽ thấy trẻ lạnh tay chân.

Tuy nhiên, khi cơ thể đã đạt đến con số của “Setpoint” thì mạch máu sẽ giãn ra, bố mẹ sẽ thấy tay chân bé hồng lên, có khi có cả đốm đỏ lấm tấm, bé vã mồ hôi, không cảm thấy lạnh nữa.

Số ít trường hợp sốt cao và tay chân lạnh là hệ quả của tình trạng nhiễm siêu vi. Siêu vi tấn công vào não bộ và các mạch máu nhỏ của tay chân của bé. Đây là một tình trạng nghiêm trọng, bé có thể bị viêm màng não hoặc một tình trạng nhiễm trùng máu. Vì thế trường hợp này cần đưa trẻ tới cơ sở y tế thăm khám.

trẻ sốt có nên đắp chăn
Ảnh minh họa

Cách đo nhiệt độ chính xác bằng nhiệt kế cho trẻ thế nào?

Các loại nhiệt kế phổ biến: Nhiệt kế thủy ngân, nhiệt kế điện tử đo ở trán, ở tai.

Đo nhiệt độ cho trẻ tại các vị trí tai, trán, miệng, nách, hậu môn. Mức chênh lệch nhiệt độ giữa các vị trí: Nhiệt độ đo được ở nách thấp hơn nhiệt độ ở miệng và hậu môn khoảng 0,3 à 0,5oC. Vì vậy khi nhiệt độ ở nách > 37,2oC thì coi đó là sốt.

Các cách hạ sốt nhanh là gì?

Biện pháp hạ sốt vật lý

Để trẻ nằm phòng thoáng, tránh gió lùa, hạn chế số lượng người xung quanh, nới bớt quần áo cho trẻ.

Chườm ấm hạ sốt: Vệ sinh tay sạch sẽ trước khi tiến hành chườm ấm cho trẻ.

Cho nước lạnh vào trong chậu, sau đó cho nước nóng vào với lượng khoảng ½ nước lạnh sao cho thau nước ấm giống như nước tắm em bé là được.

Để trẻ nằm ngửa trên giường. Cởi bỏ bớt hoặc nới rộng quần áo của trẻ. Dùng khăn nhúng vào chậu nước, vắt ráo nước và lau toàn thân cho trẻ, chủ yếu tại các vị trí: trán, nách, bẹn, lòng bàn tay, bàn chân. Có thể đặt khăn trên trán, 2 bên hõm nách và 2 bên bẹn của trẻ.

 

Khi khăn bớt ấm, nhúng lại vào chậu nước, vắt ráo nước và lặp lại hành động như trên cho đến khi nhiệt độ giảm. Tuyệt đối không chườm cho trẻ bằng nước lạnh. Vì khi chườm lạnh sẽ làm các mạch máu co lại, lỗ chân lông cũng co lại làm cho nhiệt không thoát ra ngoài được và trẻ sẽ càng sốt cao hơn.

Khi nước ở trong chậu hết ấm thì thay chậu nước khác hoặc cho thêm nước nóng, kiểm tra lại nhiệt độ của nước và lau người tiếp cho trẻ.

Dừng chườm ấm khi nhiệt độ < 37,5°C. Lau khô người và mặc lại quần áo mỏng cho trẻ.

Vào mùa lạnh, không nên chườm ấm hạ sốt quá lâu.

Hạ sốt bằng thuốc hạ sốt

Sử dụng thuốc hạ sốt khi nhiệt độ ở nách ≥ 38°C, tốt nhất là dùng Paracetamol với liều từ 10 – 15mg/kg/lần, mỗi lần cách nhau 4 – 6h theo chỉ định của bác sĩ.

Tuyệt đối không cho trẻ dùng xen kẽ các loại thuốc hạ sốt, vì mỗi thuốc có liều dùng khác nhau, khoảng cách các lần uống khác nhau.

Mùa đông trẻ sốt có nên đắp chăn, mặc bỉm, đeo tất khi chân tay lạnh?

Một sai lầm phổ biến của các bậc cha mẹ khiến tình trạng sốt của con nặng hơn đó là đắp chăn, đeo tất, quấn khăn, mặc nhiều quần áo, mặc bỉm và cho con nằm phòng kín.

Đắp chăn không giúp hết lạnh mà càng khiến cơ thể khó thoát nhiệt dẫn đến tình trạng sốt kéo dài. Sốt cao không hạ thân nhiệt kịp thời sẽ ảnh hưởng tới hệ thần kinh trung ương, gây các biến chứng như co giật.

Cơ thể có cơ chế thoát nhiệt qua da, nếu uống thuốc hạ sốt mà không có đối lưu thì không thoát nhiệt được. Do đó, nguyên tắc quan trọng khi bị sốt là không được đắp chăn, không được đóng kín cửa mà phải mở cửa để không khí trong nhà lưu thông. Không nên mặc quá nhiều áo quần hoặc để cơ thể quá lạnh, hãy giữ thân nhiệt cơ thể ổn định sao cho người bệnh cảm thấy dễ chịu nhất.

Trẻ sốt có 2 giai đoạn: Ở giai đoạn tăng nhiệt với biểu hiện đầu ấm, chân tay lạnh thì bố mẹ có thể giữ ấm chân tay cho con bằng đi tất, uống nước ấm hoặc ngâm chân vào nước ấm để cải thiện tuần hoàn ngoại vi. Giai đoạn này qua rất nhanh tới giai đoạn sốt liên tục. Lúc này toàn cơ thể tăng nhiệt cao nên lại cần nới quần áo, bỏ tất ra để dễ thoát nhiệt.

Trẻ sốt co giật phải làm sao?

Khi trẻ co giật, không nên cho uống hay làm gì vì có thể gây sặc. Bố mẹ có thể đợi hết cơn, cho khăn mỏng vào giữa 2 hàm răng của trẻ để tránh cơn sau rồi đưa trẻ đến bệnh viện.

Tại thời điểm co giật, cha mẹ cần bế nghiêng người trẻ, giữ đầu thẳng để các đờm dãi chảy ra ngoài, tránh trường hợp trẻ bị sặc. Không nên vuốt, day ngực trẻ.

Trẻ sốt nên cho ăn gì?

Cho trẻ uống nhiều nước để hạn chế tình trạng mất nước. Có thể cho trẻ uống nước có điện giải dành cho trẻ em: orserol.

Nên cho trẻ ăn thức ăn mềm, dễ tiêu hóa và nghỉ ngơi nhiều để cơ thể nhanh khỏe lại.

(*Tổng hợp thông tin tư vấn theo các nguồn website Bệnh viện Nhi Trung ương, website Bệnh viện Vinmec và tư vấn của Bác sĩ Nguyễn Tiến Dũng trên báo chí)

Ngọc Khánh

Chủ đề :
 
List comment
 
 
Bún riêu cua đồng thơm ngon chống ngán sau Tết
icon

Bún riêu với vị chua chua, thơm mùi dấm bỗng thật kích thích vị giác sau những ngày Tết ăn toàn bánh chưng, giò thủ, thịt đông...

 
 
Khai xuân, khai bút ngày nào tốt?
icon

Lựa chọn ngày tốt để khai xuân, khai bút đầu năm Tân Sửu 2021 giúp các bạn thêm tin tưởng vào một năm mới bình an, thịnh vượng và gặp nhiều may mắn.

 
 
Xuất hành thế nào để cả năm Tân Sửu gặp nhiều may mắn?
icon

Người dân Việt rất quan trọng phong tục xuất hành đầu năm mới.

 
 
Lời chúc Tết 2021 hay nhất, chúc mừng năm mới Tân Sửu bằng thơ, câu đối
icon

Chỉ còn ít tiếng nữa là tới giao thừa, đón chào năm mới Tân Sửu, mời các bạn tham khảo những lời chúc Tết 2021 hay nhất, những lời chúc mừng năm mới bằng thơ, câu đối gửi tặng người thân, bạn bè.

 
 
Văn khấn giao thừa ngoài trời Tết Tân Sửu 2021 đúng vị Hành khiển
icon

Với văn khấn giao thừa ngoài trời, các bạn cần chú ý khấn đúng tên vị Thiên quan theo từng năm. Năm nay là năm Tân Sửu, vị Thiên quan và người giúp việc là Triệu Vương Hành khiển, Tam thập lục phương hành binh chi thần, Khúc Tào phán quan.

 
 
Những tuổi cần tránh chọn xông đất, xông nhà năm Tân Sửu 2021
icon

Xem tuổi xông nhà, xông đất năm Tân Sửu 2021 cần tránh người tuổi Sửu, tuổi Mùi và thiên can Tân (1941, 1951, 1961, 1971, 1981, 1991, 2001).

 
Cách bày mâm ngũ quả ngày Tết 3 miền Bắc, Trung, Nam
icon

Ngày tất niên, gia đình nào cũng chuẩn bị bày mâm ngũ quả như một trong những phần quan trọng nhất ngày Tết. Mâm ngũ quả ngày Tết 3 miền Bắc, Trung, Nam theo truyền thống có sự khác nhau về các loại quả với ý nghĩa riêng.

 
Những siêu phẩm bánh chưng 'phiên bản lỗi' khiến cư dân mạng cười rớt hàm
icon

Hằng năm cứ vào tầm ngày 27 - 28 tháng Chạp trở đi, nhà nhà đều gói những nồi bánh chưng để chuẩn bị đón Tết Nguyên đán. Năm nay, dân mạng tiếp tục khoe những siêu phẩm bánh chưng 'phiên bản lỗi' khiến ai nấy cười rớt hàm.

 
Bánh đồng tiền hạnh phúc đón Tết
icon

Cách làm món bánh đồng tiền vô cùng dễ dàng và đơn giản. Hãy cùng chào đón năm mới với món bánh giòn tan, thơm ngon và bổ dưỡng này nào.

 
Mâm cỗ ngày Tết: Cách làm nem công chả phượng theo bí quyết của mẹ đảm Sài Gòn
icon

“Toàn bộ là mình làm từ a đến z. Dù cực nhưng mình vẫn làm rất đam mê” - chị Khánh Linh chia sẻ.