Những cha mẹ hay quát mắng con, chuyên gia gọi tên thế này có...xấu hổ?

Rất nhiều cha mẹ trải qua cảm giác hối hận sau khi đã lỡ quát mắng con, thậm chí vừa trót to tiếng với con đã biết ngay rằng mình sai rồi, nhưng không thể kiềm chế được. Vì sao lại vậy?

Bác sĩ dinh dưỡng Anh Nguyễn (ĐH Worcester, Anh), đồng thời là tác giả cuốn sách "Làm mẹ không áp lực" sẽ lý giải điều này qua bài viết dưới đây:

Một người mẹ tâm sự: hồi nãy con em đang vui cái gì cứ nhảy tưng trên ghế nệm, em bực quá quát nó: "im ngay không!", có vẻ con hết hồn mà nằm lăn ra khóc tức tưởi gần 1 tiếng. Giờ nhìn con ngủ, nhưng em thấy hối hận lắm, do một phần mệt vì vừa đi làm về, một phần không kìm được tức giận!

Quát mắng là 1 hành vi được xem là "lười suy nghĩ" của não bộ chúng ta. Nó thể hiện sự thiếu đánh giá, thiếu suy nghĩ, thậm chí là thiếu ngôn từ. Khi gặp một tình huống gây mệt mỏi, khó chịu, não bộ chọn cách lười biếng này! Dạng như, bất lực không biết nói gì, cứ nói đại 1 thứ với giọng cao hơn bình thường.

Bạn biết không? vì đây là hành vi tạm bợ của não bộ, nó không khác gì cái hất tay xua đi với trẻ, dĩ nhiên chả đem lại thông tin gì cho trẻ vì nó không phải là giao tiếp. Thật thú vị, một nghiên cứu từ ĐH Pittsburgh (Mỹ) dẫn đầu bởi TS. Schlozman đã cho rằng quát mắng hổ báo gây hại không khác gì đánh trẻ. Một số tác hại có thể liệt kê như:

+ Kích hoạt hành vi bạo lực ở trẻ.

+ Ngôn ngữ kém phát triển - điều này thấy rất rõ trong cách trẻ giao tiếp với cha mẹ và bạn bè. Trẻ chỉ thường la, khóc, hay cắn đánh để thể hiện điều trẻ muốn hay không muốn.

+ Trẻ trở nên ít tôn trọng người thường la mắng hổ báo. Nhiều người nghĩ rằng la mắng đánh phạt làm trẻ sợ nghe lời, nhưng cách đó chỉ áp dụng với động vật bậc thấp, với loài người bậc cao là 1 chuyện khác. GS. Pagel, ĐH Reading (Anh) từng chia sẻ ngôn ngữ là dạng tiến hóa chỉ có ở con người và bắt đầu cách đây từ 200,000 năm song song với phát triển tâm trí, điều đã tách biệt con người với động vật, để con người phát triển xã hội hiện đại. La mắng hổ báo là đang đi ngược tiến hóa!

Như vậy, quát mắng con không chỉ không mang ý nghĩa thông tin mà còn gây hại như đánh trẻ.

Những cha mẹ hay quát mắng con được chuyên gia gọi tên như thế này, biết được hẳn không ít phụ huynh cảm thấy xấu hổ - Ảnh 2.

Làm cha mẹ là rất nhiều áp lực, nhưng...

Mỗi ngày, thật sự chúng ta đang chịu quá nhiều áp lực từ cuộc sống, công việc và cả trong việc nuôi dạy con, nhưng không nên "giận cá chém thớt" lên đứa trẻ vô tội. Dù không nói ra, nhưng tôi tin rằng mỗi người trong chúng ta đều cảm thấy hối hận sau khi la mắng con vô cớ. Đây là tâm lý chung của tất cả mọi người làm cha mẹ.

Vậy, nếu đã lỡ mắng con do không kiểm soát được cảm xúc, chúng ta nên làm gì?

 

Chúng ta nên làm gì, nói gì khi lỡ mắng con vô cớ?

Nếu chỉ dừng lại hối hận như trên là chưa đủ, bạn cần phải hành động. Dưới đây là những điều cha mẹ có thể tham khảo.

1. Nhận lỗi với trẻ, dù con đang ở bất kì độ tuổi nào

Nhiều cha mẹ sẽ cho rằng trẻ nhỏ quá, nhận lỗi không có giá trị gì. Vấn đề không nằm ở việc liệu trẻ có chấp nhận lời nhận lỗi của bạn không, mà là liệu bạn có dũng cảm nhận lỗi không vì đó cũng là cách bạn dạy trẻ thấy: tất cả mọi người ai cũng có lúc mắc lỗi, và dũng cảm nhận lỗi là điều cần làm. Bạn chỉ cần ngồi hay bế trẻ để tầm mắt cả hai ngang bằng nhau, và nói "Mẹ xin lỗi vì đã quát con. Mẹ yêu con nhiều".

2. Nhận lỗi với trẻ dù trẻ đang có lỗi/làm sai

Bạn đã sai khi la mắng dù trẻ có lỗi. Đơn giản vì bạn có ngôn ngữ và sử dụng nó thành thạo hơn trẻ ít nhất 2 thập kỉ và có trách nhiệm sử dụng nó đúng để giáo dục trẻ, chứ không phải la mắng phi ngôn ngữ như vậy. Dù trong trường hợp trẻ sai, bạn vẫn nhận lỗi như trên vì bạn nhận lỗi về cách ứng xử sai của bạn, nhưng không "chiều" theo cách trẻ đang làm sai, bạn vẫn giữ đúng nguyên tắc "đúng" và "sai" trong xử lý hành vi sai của trẻ.

Nếu trẻ làm sai, hãy giải thích tại sao mẹ không đồng ý, mô tả cái gì trẻ đã làm sai và hướng dẫn cách trẻ làm tốt hơn.

3. Hãy sửa lỗi, đừng chỉ nhận lỗi

Cố gắng đừng để sự nhận lỗi về cách ứng xử sai của bạn lập lại. Điều này không hay tí nào! Nó làm mất đi ý nghĩa nỗ lực của bạn để trẻ hiểu: sai cần dũng cảm nhận lỗi và khắc phục.

4. Đừng chỉ hối hận, mà hãy tập hồi tưởng

Bạn hãy tập suy nghĩ kĩ về hành vi của trẻ trước khi la mắng. Điều này sẽ có ích rất nhiều trong kiểm soát hành vi ứng xử của bạn. Một chi tiết nhỏ trong câu chuyện người mẹ ở đầu bài "con em đang vui cái gì...". Cái đó là cái gì? Liệu sự la mắng có tắt đi niềm vui, sự sáng tạo của trẻ không? Giá như mình hỏi trẻ, có thể đã có nhiều điều tích cực hơn xảy ra thay quát mắng con.

Vài nét về tác giả:
Bác sĩ Anh Nguyễn hiện đang công tác tại ĐH Worcester-Anh, là thành viên của Hiệp Hội Dinh Dưỡng Lâm Sàng Anh (The British Association for Applied Nutrition and Nutritional Therapy). Bác sĩ có nhiều bài viết tư vấn về việc chăm sóc sức khỏe cho Mẹ&Bé trên trang cá nhân, cũng là đồng tác giả của cuốn sách "Làm mẹ không áp lực". 

Theo Trí thức Trẻ

Chủ đề :
 
List comment
 
 
Cha mẹ nên làm gì để ngăn trẻ ngã khỏi ban công, cửa sổ?
icon

Vụ việc bé gái 3 tuổi rơi từ tầng 12A của tòa nhà đã dấy lên hồi chuông cảnh tỉnh cho nhiều gia đình có con nhỏ sống ở chung cư, nhà cao tầng.

 
 
Lo dỗ bé út ngủ, tự nhiên người mẹ ngẩng lên thì thấy ngay “pha xé áo” của con gái
icon

Y như rằng, cứ khi nào trẻ im lặng là kiểu gì cũng có chuyện xảy ra mà!

 
 
Bố cháu bé 3 tuổi ngã ở chung cư: “Gia đình mong cả nước tha thứ”
icon

Bố cháu bé 3 tuổi ngã ở tầng 12A chung cư cho biết: “Tôi không bao giờ nghĩ rằng cháu có thể trèo cao được thế. Mọi người cứ đặt câu hỏi tại sao cháu trèo được, tôi đã biết lý do nhưng tôi chưa thể trả lời lúc này”.

 
 
Bài học quý báu đằng sau câu chuyện xúc động cô bé 7 tuổi bán nước chanh
icon

Bé gái 7 tuổi bán nước chanh ngay tại cửa hàng bánh ngọt của mẹ để có thể kiếm tiền chi trả cho ca phẫu thuật não của chính mình.

 
 
Rụng rời khi học trò 'tay không' lao vào... trò chơi tình ái
icon

Không kiến thức, không kỹ năng và thiếu cả sự đồng hành của bố mẹ, nhiều học trò 'tay không' lao vào tình ái với đầy hiểm nguy rình rập.

 
 
Khi “tiểu công chúa” khám và… phá thế giới
icon

Ai bảo con gái là phải thùy mị, nết na?

 
Từ vụ nữ sinh lớp 10 bị bạn trai sát hại: 'Hiếm có bố mẹ nào dạy con yêu đúng hướng'
icon

Giữa con cái và bố mẹ không được tồn tại sự sợ hãi giống như việc con thà bàn với người yêu chọn cái chết chứ nhất quyết không về nhà đối diện với bố mẹ.

 
Đau đầu nghĩ cách 'tịch thu' tiền lì xì của con
icon

Sau tết, nhiều phụ huynh phải đau đầu nghĩ cách “tịch thu” tiền lì xì của con, nhất là khi khi số tiền này lên đến vài chục triệu đồng.

 
Cha mẹ mắt thâm quầng mòn mỏi dỗ con khóc dạ đề, thử cách của bác sĩ khoa sơ sinh xem sao!
icon

Khóc dạ đề là hiện tượng quấy khóc nhiều giờ ở trẻ sơ sinh, thường xuất hiện vào các buổi chiều, tối hoặc ban đêm, trong giai đoạn từ trẻ được 2- 3 tuần đến 3 tháng tuổi.

 
Mẹ lắp camera phòng khách, bất ngờ phát hiện tài năng của con trai nhưng lại gây tranh cãi
icon

Mặc dù việc giám sát camera có thể phát hiện ra tài năng của con trai mình, nhưng hành động này lại bị cư dân mạng phản đối và gây tranh cãi.